اشتغال زایی خرد و متوسط

گروه معدنی متما، علاوه بر تاثیرگذاری بر ارتقای کیفیت زندگی ساکنین جامعه میزبان از طریق اشتغال مستقیم مردان ساکن منطقه در معدن سنگ آهن مروارید؛ با حمایت از فعالیت های اقتصادی که در مقیاس خرد و متوسط در روستای مروارید شکل گرفته‌اند، در پایداری اقتصادی-اجتماعی جامعه پیرامونی خود ایفای نقش کرده‌است.

نگاه مـتــما در این حوزه، در موضوع «خرید و تدارکات مسئولانه» جای می‌گیرد. بدین معنا که؛ یکی از فرصت‌هایی که بنگاه‌های اقتصادی می‌توانند در توانمندسازی اقتصادی-اجتماعی جامعه محل فعالیت خود سهیم باشند، تامین خدمات و محصولات مورد نیاز خود از آنجاست. بدین ترتیب، کسب و کارهای خرد و متوسط به عنوان پیمانکار در زنجیره تامین شرکت قرار می‌گیرند. 

راه اندازی آشپزخانه‌ها

در سال ۱۳۹۸ تامین خدمات غذای کارکنان شرکت، به عنوان موضوعی برای مشارکت با جامعه میزبان شناسایی شد. گروه معدنی متما دوره‌های آموزشی آشپزی صنعتی را برای بانوان داوطلب با حضور مدرسین سازمان فنی و حرفه ای برگزار کرد.

با توجه به داوطلب شدن دو بانوی روستا برای قبول مسئولیت مدیریتی، دو گروه کاری برای راه اندازی دو آشپزخانه برای پخت غذای ناهار و شام تشکیل شد.

 از سال ۱۳۹۸، در متما فرصت تامین خدمات غذای کارکنان شرکت، به عنوان موضوعی برای مشارکت با جامعه میزبان شناسایی شد. با توجه به عدم فعالیت آشپزخانه­ صنعتی در روستای مروارید و با هدف داشتن تعاملی توانمندساز با جامعه، واحد مسئولیت اجتماعی متما اقدامات مختلفی را برای راه‌اندازی و تداوم فعالیت آشپزخانه‌ها دنبال کرده است؛ که مهم­ترین آن­‌ها عبارتند از:

  • انتخاب گروه هدف بانوان برای راه­‌اندازی آشپزخانه
  • برگزاری دوره­‌های آموزشی آشپزی صنعتی برای بانوان داوطلب با دعوت از مدرسین سازمان فنی و حرفه­ای
  • معرفی 10 بانوی برگزیده به سازمان فنی و حرفه­‌ای و دریافت گواهینامه­‌های مرتبط
  • تشکیل دو گروه کاری برای راه­‌اندازی دو آشپزخانه با توجه به داوطلب شدن دو بانوی روستا برای قبول مسئولیت مدیریتی و فعالیت سایرین به عنوان نیروهای شاغل در آشپزخانه‌ها
  • اعطای وام و کمک در تامین تجهیزات لازم برای راه­‌اندازی آشپزخانه­‌ها
  • ارائه خدمات مشورتی داوطلبانه توسط کارکنان متما در زمینه حسابداری، دریافت مجوزهای رسمی مورد نیاز (شامل صنفی و بهداشت) و غیره.
  • همراهی مسئول دفتر مسئولیت اجتماعی در روستای مروارید با دو بانوی مالک/ مدیر آشپزخانه­‌ها برای مدیریت امور آشپزخانه­‌ها شامل: تنظیم روابط با واحدهای مرتبط در شرکت، مدیریت مسائل فرهنگی در روستا درباره کار بانوان، بهبود کیفیت غذا و سامان­دهی به امور بانوان شاغل در هر آشپزخانه.

شکل‌گیری فعالیت
کارگاه‌های خانگی خیاطی

همسو با یافته های تیم دفتر مسئولیت اجتماعی مـتــما؛ یکی از فرصت هایی که برای مشارکت در توسعه جامعه میزبان معدن سنگ آهن مروارید شناسایی شد، فعال شدن کارگاه‌های کوچک خانگی خیاطی برای بانوان روستای مروارید بود. سفارشاتی که متما برای محصولات مدنظر خود در بسته‌های هدیه سازمانی دارد؛ با نظارت مسئول واحد مسئولیت اجتماعی در روستای مروارید و متناسب با مهارت و امکانات بانوان خیاط، میان آن ها توزیع می‌گردد.

 

یکی از فرصت­هایی که برای مشارکت با جامعه میزبان معدن سنگ آهن مروارید شناسایی شد، فعال شدن کارگاه­های کوچک خانگی خیاطی برای بانوان روستای مروارید بود. از سال ۱۳۹۸ واحد مسئولیت اجتماعی متما، از دو طریق به این فرصت موجود و تمایل بانوان روستا برای توجه به آن، پرداخته است:

  • حمایت از برگزاری آموزش­‌های فنی-حرفه­‌ای خیاطی برای بانوان علاقمند
  • ارائه سفارش دوخت انواع محصولات برای استفاده در بسته­‌های هدیه سازمانی؛ مانند انواع کیف و ساک­‌های هدیه، ماسک­‌های طبی و پارچه­‌ای، هدایای کوچک نمدی، کیف تبلت و کیف مدارک.
  • ارائه سفارش دوخت لباس کار پرسنل معدن.
 

در کل ۳۲ نفر از بانوان روستا در دوره­های آموزشی خیاطی شرکت کردند. این بانوان جهت دریافت مدارک حرفه­ای مرتبط به سازمان فنی و حرفه­ای استان زنجان معرفی شدند. از میان آن­ها، حدود ۲۲ نفر از بانوان نسب به خرید چرخ خیاطی (ساده و صنعتی) اقدام کرده­اند. برخی از ایشان با استفاده از مدرک فنی و حرفه­ای خود، موفق به دریافت وام خرد برای خرید چرخ خیاطی شدند. این بانوان در گروه‌های دو – سه نفره، یک اتاق از محل زندگی خود را به عنوان کارگاه خانگی به فعالیت خیاطی خود که به­‌صورت پاره وقت انجام می­‌دهند، ختصاص داده­‌اند. سفارشاتی که متما برای محصولات مدنظر خود در بسته­‌های هدیه سازمانی دارد؛ با نظارت مسئول واحد مسئولیت اجتماعی در روستای مروارید و متناسب با مهارت و امکانات بانوان خیاط، میان آن­ها توزیع می­‌گردد. اقدام مهمی که در این حوزه از سال ۱۴۰۴ شکل گرفت، ارائه سفارش دوخت لباس کار پرسنل معدن به کارگاه­‌های خیاطی بانوان در روستای مروارید بود. در سال­های قبل از آن، برخی از بانوان شاغل در این کارگاه‌ها از نظر مهارت خیاطی و در اختیار داشتن چرخ خیاطی تخصصی پیشرفت کردند و توان پذیرش این سفارش را در تعداد بالا و با کیفیت مطلوب داشتند.

مزرعه نمونه

برخی از زمین های خریداری شده توسط گروه معدنی متما، قابل کشت است. در نتیجه، ایده فعال‌کردن این زمین‌ها با کاربری کشاورزی و ایجاد فرصت‌های اشتغال جدید به ویژه برای جوانان روستا از سال ۱۴۰۰ در دستور کار واحد مسئولیت اجتماعی متما قرار گرفت.

یکی از مشاغل سنتی ساکنین در منطقه پیرامونی معدن سنگ آهن مروارید، کشاورزی است. از طرف دیگر، براساس قانون، معادن بایستی نسبت به خرید زمین­‌های اطراف معدن اقدام کنند تا حریم طبیعی مناسبی از نظر جغرافیایی با محیط زیست انسانی ایجاد شود. برخی از زمین­‌های خریداری شده توسط گروه معدنی متما، قابل کشت است. در نتیجه، ایده فعال کردن این زمین‌­ها با کاربری کشاورزی و ایجاد فرصت­‌های اشتغال جدید به­‌ویژه برای جوانان روستا از سال ۱۴۰۰ در دستور کار واحد مسئولیت اجتماعی متما قرار گرفت. مهم­ترین اقدامات صورت گرفته تاکنون را می­توان چنین برشمرد:

  • دعوت به همکاری دو متخصص کشاورزی پایدار و ارگانیک برای بررسی امکان­های کشت مختلف به­ویژه کاشت گیاهان دارویی.
  • انتخاب دو زمین کشاورزی هر یک دو هکتار، برای کاشت گندم با بذر هما، نخود و گل محمدی به تفکیک قطعات مشخص شده.
  • همکاری یکی از پسرهای نوجوان روستا به عنوان مسئول پروژه و کشاورز مسئول رسیدگی به امور مزرعه نمونه.
  • همکاری با ساکنین روستا (به­‌صورت دائم یا موردی) برای مدیریت امور مزرعه؛ پرداخت حق­‌العمل رسیدگی به امور کشاورزی زمین­‌ها؛ دریافت سهم توافق شده از سود محصولات مزرعه.
  • تخصیص سود حاصل از فعالیت کشاورزی در مزرعه برای حمایت از فعالیت کتابخانه مروارید در روستای مروارید.

هدایای سازمانی

در روستای مروارید که روستای اصلی همجوار معدن سنگ آهن مروارید است؛ عموما بانوان در فعالیت‌های اقتصادی حضور ندارند. این نگاه، در ادامه با فعالیت دو آشپزخانه بانوان جهت تامین غذای کارکنان معدن و خرید از تولیدات بانوان جهت بسته‌های هدیه سازمانی/ مناسبتی پشتیبانی شد.

یکی دیگر از فرصت­هایی که در حوزه خرید و تدارکات محلی در شرکت متما برای مشارکت با جامعه میزبان و تقویت سیستم اقتصادی-اجتماعی آن مورد توجه گرفت؛ تامین برخی از اقلام بسته­های هدیه سازمانی، از محصولات تولید شده در روستای مروارید است. در این حوزه، نیاز شرکت در دو دسته تعیین شد:

  • بسته­‌های هدیه همیشگی که به مهمانان یا بازدیدکنندگان معدن داده می­‌شود.
  • بسته­‌های هدیه مناسبتی (مانند عید نوروز)

 

با توجه به شرایط اشتغال زنان و مردان در روستا و با درنظر گرفتن دوره­‌های آموزشی فنی-حرفه­‌ای برگزار شده؛ همکاری شرکت متما در این زمینه به سمت تعامل با بانوان توانمند روستای مروارید سوق پیدا کرد. با حضور تسهیلگر و مسئول واحد مسئولیت اجتماعی در روستای مروارید، شناسایی و ارتباط با بانوانی که قابلیت و توانایی تولید محصولات مورد نظر را دارند، انجام می­‌شود. در این حوزه، حمایت­‌های واحد مسئولیت اجتماعی متما به شکل­‌های مختلفی مانند کمک در خرید مواد اولیه، نظارت بر طراحی و دوخت/ بافت محصولات و هماهنگی امور مالی صورت می‌­گیرد. دسته‌های مختلفی از محصولات و خدمات در سال­‌های اخیر در هدایای سازمانی گروه متما، از روستای مروارید دریافت شده است که عبارتند از:

  • گلیم­­های پشمی دست بافت در اندازه­های کوچک و متوسط
  • جوراب­های پشمی دست بافت
  • انواع گیاهان کوهی/ دارویی دست چین شده از دشت و کوهستان منطقه
  • انواع کیف و ساک­های هدیه
  • کیف تبلت و کیف مدارک
  • شیرینی خشک
  • شمع­‌های دست ساز