ارتقای ظرفیت‌های محلی در حوزه کودک و نوجوان

کودکان و نوجوانان سرمایه‌های اصلی هر جامعه‌ای هستند. سرمایه‌گذاری بر ارتقای کیفیت زندگی آن‌ها، در مراحل جوانی و بعد از آن، منجر به داشتن جامعه‌ای سالم‌تر و پویاتر می‌شود. 

در تعاملاتی هم که اهالی روستای مروارید با تسهیلگران و مسئول واحد مسئولیت اجتماعی متما در روستا داشتند؛ دغدغه‌های خود را درباره کمبود امکانات فرهنگی، ورزشی و تفریحی برای کودکان و نوجوانان مطرح کردند. از طرف دیگر، گروه معدنی مـتــما، به کودکان و نوجوانان به عنوان نسل آتی بزرگسالانی مینگرد که با معدن در تعاملی جدی قرار خواهند گرفت. در نتیجه، رشد مهارتی، فرهنگی و آموزشی ایشان می‌تواند در آینده تعاملاتی سازنده‌تر و با ریسک تعارضات کمتر را شکل دهد.

کتابخانه مروارید

واحد مسئولیت اجتماعی گروه معدنی مـتــما در اسفند ماه ۱۴۰۰، با ابتکار حسین نوروزی برنامه راه‌اندازی و حمایت از کتابخانه مروارید را در دستور کار خود قرار داد. در حال حاضر، کتابخانه مروارید با حضور یکی از بانوان جوان روستا به عنوان مسئول کتابخانه فعالیت می‌کند. با همراهی شورای اسلامی روستا، یکی از اتاق‌های ساختمان شورا که دارای دسترسی مستقل هست، به عنوان محل کتابخانه مورد استفاده گرفته‌است. کلیه امکانات موجود در کتابخانه، با مشارکت جمعی فراهم شده‌است.

در روستای مروارید که روستای اصلی به‌عنوان جامعه میزبان در منطقه محل فعالیت معدن سنگ آهن مروارید است؛ امکانات و خدماتی که با استفاده از آن‌ها تجربه کودکی و نوجوانی شادتر و غنی‌تری را برای بچه‌های ساکن در روستا فراهم کرد، وجود نداشت. با تکیه بر این مساله و نیازی که از طرف خانواده‌ها و اهالی روستا نیز مطرح شده بود؛ واحد مسئولیت اجتماعی گروه معدنی مـتــما در اسفند ماه 1400، برنامه راه‌اندازی و حمایت از کتابخانه مروارید را در دستور کار خود قرار داد. 

در ابتدا کتابخانه مروارید با حضور یکی از بانوان جوان روستا به‌عنوان مسئول کتابخانه فعالیت خود را آغاز کرد. با همراهی شورای اسلامی روستا، یکی از اتاق‌های ساختمان شورا که دارای دسترسی مستقل هست، به عنوان محل کتابخانه مورد استفاده گرفت. کلیه امکانات موجود در کتابخانه، با مشارکت جمعی فراهم شده‌است. برخی از امکانات آن از طرف شرکت متما تامین شد و برخی دیگر با جلب مشارکت خیرین در شبکه ارتباطی مدیران و کارکنان متما و اهالی روستای مروارید فراهم شد.

با توجه به اجرای طرح توان افزایی محلی در حوزه کودک و نوجوان که در آن تربیت تسهیلگران محلی دنبال شده بود؛ از سال ۱۴۰۴ تعداد بانوان جوان فعال در کتابخانه به چهار نفر افزایش یافت که مسئولیت های مختلفی چون مدیریت امور کتابخانه، برگزاری کارگاه‌ها و کلاس‌های آموزشی، راه‌اندازی مهد کودک در محل کتابخانه، برگزاری رویدادهای موضوعی و مناسبتی، پخش انیمیشن‌های آموزشی و غیره، را به صورت مشارکتی برای کودکان و نوجوانان روستای مروارید عهده‌دار بودند. 

تغییر مهم بعدی در فعالیت کتابخانه مروارید، با مراجعه تسهیلگران محلی به مدیریت شرکت متما شکل گرفت؛ که درخواست حمایت جهت برخورداری از مکانی بزرگتر برای محل کتابخانه را مطرح کردند. در نتیجه و با توجه به امکانات موجود، در زمستان سال ۱۴۰۴ ساختمان دفتر مسئولیت اجتماعی در روستای مروارید به کتابخانه مروارید تخصیص یافت و با آماده‌سازی‌های لازم، کتابخانه مروارید از ابتدای سال ۱۴۰۵ در محل جدید و با فضای بزرگتر فعالیت می‌کند. 

در این سال‌ها، کتابخانه مروارید محل مراجعه کودکان و نوجوانان برای خواندن و به امانت گرفتن کتاب، انجام بازی‌های گروهی، حضور در کارگاه‌های آموزشی و حتی گذراندن اوقات فراغت با همسالان بوده است. واحد مسئولیت اجتماعی متما به عنوان حامی اصلی تداوم فعالیت کتابخانه محسوب می‌شود و کمک‌های زیر همواره برقرار بوده است:

  • پرداخت اجاره محل کتابخانه.
  • پرداخت حقوق تسهیلگران محلی شاغل در کتابخانه.
  • تخصیص تنخواه به کتابخانه برای هزینه‌های جاری مانند خرید لوازم‌التحریر، شارژ اینترنت، نظافت و تعمیرات.

حمایت از مدرسه روستای مروارید

در سال ۱۴۰۰ مدرسه دوره اول متوسطه در روستای مروارید تشکیل شد. یکی از مهم‌ترین دستاوردهای تعامل میان واحد مسئولیت اجتماعی متما و مدرسه روستای مروارید، تشکیل کلاس‌های مقطع متوسطه اول در پایه‌های هفتم، هشتم و نهم بود. تا سال ۱۴۰۰، تحصیل در مدرسه روستای مروارید فقط تا پایان مقطع دبستان امکان‌پذیر بود. مسئول دفتر مسئولیت اجتماعی در روستای مروارید، با تشکیل جلساتی با حضور والدین دانش آموزان و مدیر مدرسه، لزوم پیگیری جدی برای رفع شدن این مشکل و تاثیر مثبتی که بر زندگی فرزندان ایشان در روستا داشت را تبیین و پر رنگ کردند. در این برنامه تاکید بر مشارکتی بودن آن است.

در حال حاضر، در روستای مروارید، یک مدرسه در دو مقطع دبستان و متوسطه اول فعالیت دارد. واحد مسئولیت اجتماعی متما، همواره با مدیر مدرسه تعامل و ارتباط مستقیم داشته‌است؛ و متناسب با نیازمندی‌های اعلام‌شده، برای ارتقای کیفیت خدمات آموزشی مدرسه به کودکان و نوجوانان مشارکت داشته‌است. 

یکی از مهم‌ترین دستاوردهای تعاملات میان واحد مسئولیت اجتماعی متما و مدرسه روستای مروارید، تشکیل کلاس‌های مقطع متوسطه اول در پایه‌های هفتم، هشتم و نهم بود. تا سال ۱۴۰۰، تحصیل در مدرسه روستای مروارید فقط تا پایان مقطع دبستان امکان‌پذیر بود. علیرغم اینکه، تعداد دانش‌آموزان مقاطع هفتم تا نهم روستای مروارید و روستاهای اقماری ظرفیت کافی برای ارائه خدمات متوسطه اول از طرف آموزش پرورش را داشت؛ اما اهالی موفق به انجام مراحل اداری برای راه‌اندازی نشده‌بودند. مسئول دفتر مسئولیت اجتماعی در روستای مروارید، با تشکیل جلساتی با حضور والدین دانش آموزان و مدیر مدرسه، لزوم پیگیری جدی برای رفع شدن این مشکل و تاثیر مثبتی که بر زندگی فرزندان ایشان در روستا داشت را تبیین و پر رنگ کردند. همچنین، همراهی و راهنمایی‌های لازم برای چگونگی مراجعه و ارائه درخواست به ادارات مرتبط را با اهالی روستا داشتند. این نوع تعامل با جامعه میزبان را میتوان نمونه موفقی از مشارکت غیرمالی و به‌رهگیری از ظرفیت‌ها و قابلیت‌های طرفین، برای ایجاد یک تغییر مثبت دانست. 

سایر حمایت‌هایی که توسط گروه معدنی متما در تعامل با مدرسه روستای مروارید صورت گرفته‌است، عبارتند از: 

  • حمایت از برگزاری بازدیدهای علمی – صنعتی برای دانش آموزان؛ از معدن مروارید و سایر کارنجات استان زنجان.
  • خرید و اهدای اقلام، تجهیزات و ملزومات مورد نیاز مدرسه و مشارکت در بازسازی مدرسه.
  • اهدای هدایای مناسبتی به دانش آموزان و کادر آموزشی شاغل در مدرسه.
  • حمایت از برگزاری کلاس‌های تقویتی کمک درسی برای دانش‌آموزان، با پرداخت حق‌التدریس معلم و استفاده از فضای کتابخانه مروارید و مدرسه روستا. 
  • درنظر گرفتن نهار برای کادر مدرسه و معلم‌هایی که در دو شیفت صبح و عصر در مدرسه حضور دارند. ناهار از طرف دو آشپزخانه بانوان روستای مروارید ارسال شده و شرکت متما هزینه آن را پرداخت می‌کند. 
  • تامین و اهدای تجهیزات ورزشی به مدرسه از طریق تعامل واحد مسئولیت اجتماعی در روستای مروارید با اداره کل ورزش و جوانان استان زنجان.